Nghiên cứu: Hơn một nửa số doanh nghiệp yêu cầu B2
Theo một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Thị trường Lao động và Nghề nghiệp, 57% doanh nghiệp yêu cầutrình độ tiếng Đức tối thiểuở mức B2. Để so sánh: đối với thủ tục nhập tịch và giấy phép cư trú dài hạn, trình độ B1 thấp hơn đã là đủ.
Trình độ B2 có nghĩa là: Ứng viên không chỉ cần có khả năng giao tiếp trong các tình huống hàng ngày. Họ còn phải có khả năng hiểu các chủ đề phức tạp hơn, giao tiếp một cách tự nhiên và trình bày quan điểm của mình một cách rõ ràng. Trong công việc hàng ngày, điều này cũng có nghĩa là tham gia vào các cuộc thảo luận chuyên môn hoặc soạn thảo email công việc một cách thành thạo.
Đối với nhiều người nhập cư, đây là một rào cản lớn. Bởi vì việc học tiếng Đức cần thời gian và sự rèn luyện. Đồng thời, nhiều người muốn hoặc buộc phải đi làm trước khi đạt được trình độ tiếng Đức cần thiết.
Trong các ngành này, yêu cầu đặt ra là đặc biệt cao
Mức độ yêu cầu về ngôn ngữ phụ thuộc rất nhiều vào ngành nghề. Trình độ B2 thường được yêu cầu trong các nghề nghiệp đòi hỏi phải giao tiếp, tư vấn hoặc lập hồ sơ nhiều.
Cụ thể, trong lĩnh vực dịch vụ tài chính và bảo hiểm, 79% doanh nghiệp yêu cầu trình độ tiếng Anh tối thiểu là B2. Trong lĩnh vực giáo dục và giảng dạy, con số này là 76%. Trong lĩnh vực y tế và xã hội, tỷ lệ này là 74%.
Yêu cầu về trình độ tiếng Đức thấp hơn trong ngành dịch vụ ăn uống cũng như trong lĩnh vực giao thông và kho bãi. Trong ngành dịch vụ ăn uống, chỉ có 30% doanh nghiệp yêu cầu trình độ tối thiểu là B2. Trong lĩnh vực giao thông và kho bãi, con số này là 37%. Tuy nhiên, kiến thức tiếng Đức vẫn đóng vai trò quan trọng ở những lĩnh vực này, ví dụ như khi nhận chỉ dẫn công việc hoặc khi tiếp xúc với khách hàng.
Yêu cầu đối với việc giao tiếp với bên ngoài, tức là với khách hàng, đặc biệt cao. Trong lĩnh vực này, nhiều doanh nghiệp thậm chí còn yêu cầu trình độ tiếng Anh ở mức C1 hoặc C2.
Đối với giao tiếp nội bộ, các yêu cầu có phần thấp hơn, bởi vì các doanh nghiệp dường như thấy có nhiều dư địa hơn trong lĩnh vực này – ví dụ như nhờ sự hỗ trợ từ đồng nghiệp hoặc các công cụ hỗ trợ dịch thuật.
Các doanh nghiệp nhỏ thường có yêu cầu cao hơn
Quy mô của doanh nghiệp cũng đóng vai trò quan trọng. Nghiên cứu cho thấy các doanh nghiệp vừa và nhỏ (có tối đa 250 nhân viên) ít khi tuyển dụng những ứng viên chưa có trình độ tiếng Đức đủ tốt.
Đối với các doanh nghiệp có dưới 10 nhân viên, 54% cho biết họ yêu cầu trình độ tiếng Đức tối thiểu là B2. Ngược lại, con số này chỉ là 26% đối với các doanh nghiệp lớn có từ 250 nhân viên trở lên.
Một lý do có thể là: Tại các doanh nghiệp nhỏ, nhân viên thường phải đảm nhận nhiều công việc khác nhau. Ngược lại, các doanh nghiệp lớn thường có thể tuyển dụng vào những vị trí mà trình độ ngoại ngữ ở mức cơ bản là đủ.
Mỗi doanh nghiệp thứ hai đều đặt ra tiêu chuẩn B2 rất khắt khe
Một kết quả khác của nghiên cứu cũng đặc biệt quan trọng: 50% doanh nghiệp cho biết họ sẽ không xem xét hồ sơ ứng tuyển của những người có trình độ tiếng Đức dưới mức B2. Điều đó có nghĩa là: đối với họ, trình độ B2 là yêu cầu tối thiểu bắt buộc.
Điều này cho thấy rào cản ngôn ngữ trên thị trường lao động có thể lớn đến mức nào. Ngay cả khi một ứng viên có đủ năng lực chuyên môn, việc thiếu kiến thức về tiếng Đức cũng có thể khiến họ không lọt vào danh sách ứng viên tiềm năng.
Có những trường hợp ngoại lệ nào?
Tuy nhiên, không phải tất cả các doanh nghiệp đều loại trừ những ứng viên có trình độ tiếng Đức hạn chế. Theo nghiên cứu, 12% doanh nghiệp vẫn xem xét các hồ sơ ứng tuyển này nếu công việc không yêu cầu trình độ ngôn ngữ cao. Ngoài ra, 15% doanh nghiệp khác sẵn sàng xem xét nếu ứng viên tham gia các khóa học tiếng Đức.
Điều đó có nghĩa là: Đối với các ứng viên, việc đề cập trong quá trình nộp đơn rằng họ đang tích cực học tiếng Đức có thể rất hữu ích. Việc nhắc đến việc đang tham gia một khóa học ngôn ngữ cũng có thể mang lại lợi ích.
Kết luận: Điều này có ý nghĩa gì đối với người di cư?
Nghiên cứu chỉ ra rõ ràng: Trình độ tiếng Đức đóng vai trò quyết định trong quá trình tìm việc. Hơn một nửa số doanh nghiệp yêu cầu trình độ tiếng Đức ở mức B2. Điều này đặc biệt đúng đối với các ngành nghề đòi hỏi nhiều giao tiếp, trách nhiệm hoặc tiếp xúc với khách hàng.
Tuy nhiên, những ai chưa đạt trình độ B2 cũng không phải là không có cơ hội. Bởi vì nhiều doanh nghiệp sẵn sàng tuyển dụng những ứng viên có trình độ tiếng Đức còn hạn chế, miễn là họ đang tích cực học tiếng Đức.
Điều quan trọng là tìm kiếm những vị trí phù hợp, nơi trình độ ngôn ngữ tương xứng với yêu cầu công việc. Ngoài ra, việc tích cực tham gia một khóa học ngôn ngữ và nêu rõ điều này trong đơn xin việc cũng có thể mang lại lợi thế. Đối với nhiều doanh nghiệp, điều quan trọng không chỉ là trình độ hiện tại của ứng viên, mà còn là sự sẵn sàng của họ trong việc tiếp tục nâng cao trình độ tiếng Đức.
