Dlaczego organy administracji powinny w przyszłości korzystać ze sztucznej inteligencji
Wiele urzędów ds. cudzoziemców od lat rozpatruje ogromną liczbę wniosków. Jednocześnie, według danych rządu federalnego, często brakuje personelu i nowoczesnych rozwiązań technicznych. Prowadzi to niekiedy do długiego czasu rozpatrywania wniosków. Ponadto podobne sprawy nie zawsze są oceniane w ten sam sposób przez różne urzędy.
Planowana ustawa o zarządzaniu migracją z wykorzystaniem sztucznej inteligencji (KIMVG) ma na celu rozwiązanie tych problemów. W przyszłości sztuczna inteligencja i inne zautomatyzowane programy mają wspierać organy administracji w ich pracy. Zgodnie z projektem ustawy celem jest przyspieszenie, ujednolicenie i zwiększenie bezpieczeństwa procedur azylowych, wizowych i dotyczących pobytu.
Ustawa przewiduje, że Federalny Urząd ds. Migracji i Uchodźców (BAMF), urzędy ds. cudzoziemców oraz organy odpowiedzialne za wydawanie wiz mogą korzystać z systemów opartych na sztucznej inteligencji. Z nowych przepisów mogą również korzystać Ministerstwo Spraw Zagranicznych, niemieckie placówki dyplomatyczne za granicą oraz Federalny Urząd ds. Spraw Zagranicznych.
Ważne: Projekt ustawy zezwala na wykorzystanie sztucznej inteligencji przy rozpatrywaniu wniosków o zezwolenia na pobyt, wizy i azyl. Ostateczną decyzję w sprawie wniosku nadal będą jednak podejmować pracownicy właściwego organu. Sztuczna inteligencja ma jedynie dostarczać informacji i wspierać urzędników w ich pracy.
Jakie zadania ma przejąć sztuczna inteligencja?
Projekt ustawy przewiduje trzy istotne zmiany:
- Dane osobowe wnioskodawców mogą być wykorzystywane do szkolenia systemów sztucznej inteligencji.
- Postępowania, które zostały już zakończone, można analizować przy pomocy sztucznej inteligencji.
- W określonych przypadkach dane zawarte we wnioskach mogą być porównywane z informacjami dostępnymi publicznie w Internecie.
Wyjaśnienie:
Aby systemy sztucznej inteligencji mogły w przyszłości wspierać organy administracji w rozpatrywaniu wniosków, należy je najpierw opracować i wyszkolić. Projekt ustawy przewiduje zatem, że do szkolenia sztucznej inteligencji można wykorzystywać również dane osobowe wnioskodawców.
Sztuczna inteligencja ma na przykład nauczyć się, jakie warunki obowiązują w przypadku pozwolenia na pobyt, wizy lub statusu ochronnego. Ponadto ma ona być w stanie rozpoznać, jakie dokumenty są wymagane oraz czy podane informacje lub przedłożone dokumenty mogą być sprzeczne lub nietypowe.
Kolejny punkt nowej ustawy dotyczy już zakończonych postępowań azylowych, wizowych i dotyczących pobytu. Postępowania te mają zostać poddane analizie przy pomocy sztucznej inteligencji. Dzięki temu sztuczna inteligencja ma rozpoznać, w jaki sposób podobne postępowania można w przyszłości rozpatrywać szybciej i w bardziej jednolity sposób.
Jeżeli istnieją uzasadnione wątpliwości co do danych podanych przez wnioskodawcę, organy administracji będą mogły w przyszłości porównać je z informacjami dostępnymi publicznie w Internecie. Może to mieć miejsce na przykład w przypadku wątpliwości dotyczących pochodzenia, obywatelstwalub przedłożonych dokumentów.
W tym przypadku organy mogą jednak korzystać wyłącznie z informacji, które każdy może znaleźć w Internecie. Należą do nich na przykład ogólnodostępne strony internetowe, rejestry publiczne lub publicznie widoczne wpisy w sieciach społecznościowych.
Ważne jest również to, że sztuczna inteligencja może uzyskać dostęp do publicznie dostępnych informacji dotyczących wnioskodawcy wyłącznie w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do podanych danych. Bez uzasadnionego powodu organ administracyjny nie może uzyskiwać dostępu do danych publicznych z Internetu.
Jakie dane osobowe można wykorzystywać?
Organy powinny mieć możliwość korzystania z danych osobowych, które posiadają w ramach postępowań azylowych, wizowych lub dotyczących pobytu. Obejmują one dane zawarte we wniosku, przedłożone dokumenty oraz informacje dotyczące dotychczasowego pobytu.
Wykorzystywane mogą być między innymi imię i nazwisko, data urodzenia, obywatelstwo, kraj pochodzenia, stan cywilny, a także dane dotyczące wykształcenia i zatrudnienia. Przetwarzane mogą być również informacje dotyczące pracodawcy lub placówki edukacyjnej.
Decyzję w sprawie wniosku nadal podejmuje człowiek
Zgodnie z informacjami rządu federalnego sztuczna inteligencja ma stanowić jedynie narzędzie pomocnicze dla organu administracyjnego. Ocena prawna wniosku oraz podjęcie ostatecznej decyzji w jego sprawie nadal należą do pracowników właściwego organu.
Projekt ustawy zawiera ponadto przepisy dotyczące ochrony wnioskodawców. Organy muszą zapewnić, by sztuczna inteligencja nie dyskryminowała nikogo ze względu na pochodzenie, wyznanie, płeć lub inne cechy osobiste.
Co dalej?
Ważne: Ustawa nie weszła jeszcze w życie. Wraz z wczorajszą uchwałą rozpoczęła się dopiero procedura legislacyjna.
Następnie projekt ustawy zostanie przekazany do Bundestagu i Bundesratu. Oczekuje się, że zostanie on tam rozpatrzony jesienią 2026 roku. Nowe przepisy wejdą w życie dopiero po uchwaleniu ustawy przez Bundestag i Bundesrat.
Dla osób, które chcą złożyć wniosek o wizę, azyl lub zezwolenie na pobyt, na razie nic się zatem nie zmienia. Jeśli ustawa wejdzie w życie, organy administracji będą mogły w przyszłości wykorzystywać dane osobowe do opracowywania i szkolenia systemów sztucznej inteligencji. Ponadto sztuczna inteligencja mogłaby wspierać organy administracji w rozpatrywaniu wniosków o azyl, wizy i zezwolenia na pobyt.
Ostateczną decyzję w sprawie wniosku powinien jednak nadal podejmować pracownik właściwego organu.
