İdari kurumlar gelecekte neden yapay zeka kullanmalı?
Birçok Yabancılar Dairesi, yıllardır çok sayıda başvuruyu işleme almaktadır. Bununla birlikte, Federal Hükümet’in verilerine göre, personel ve modern teknik imkânlar konusunda sık sık eksiklikler yaşanmaktadır. Bu durum, bazı durumlarda işlem sürelerinin uzamasına neden olmaktadır. Ayrıca, benzer vakalar farklı daireler tarafından her zaman aynı şekilde değerlendirilmemektedir.
Planlanan Yapay Zeka Göç Yönetimi Kanunu (KIMVG), bu sorunları çözmeyi amaçlamaktadır. Yapay zeka ve diğer otomatikleştirilmiş programlar, gelecekte resmi makamların çalışmalarını destekleyecektir. Tasarıya göre amaç, sığınma, vize ve oturma izni işlemlerini daha hızlı, daha tutarlı ve daha güvenli hale getirmektir.
Yasa, Federal Göç ve Mülteciler Dairesi (BAMF), yabancılar daireleri ve vize işlemlerinden sorumlu makamların yapay zeka sistemlerini kullanabilmelerini öngörmektedir. Dışişleri Bakanlığı, Almanya’nın yurtdışı temsilcilikleri ve Federal Dışişleri Dairesi de yeni düzenlemelerden yararlanabilir.
Önemli: Tasarı, oturma izni, vize ve sığınma başvurularının işlenmesinde Yapay Zeka kullanımına izin vermektedir. Ancak, bir başvuru hakkındaki nihai karar, yine de yetkili kurumun çalışanları tarafından verilecektir. Yapay Zeka’nın görevi yalnızca bilgi sağlamak ve dosya sorumlularına işlerinde destek olmaktır.
Yapay zeka hangi görevleri üstlenmeli?
Tasarı, üç önemli yenilik öngörmektedir:
- Başvuru sahiplerinin kişisel verileri, yapay zeka sistemlerinin eğitilmesi amacıyla kullanılabilir.
- Daha önce sonuçlandırılmış davalar, yapay zeka yardımıyla değerlendirilebilir.
- Başvurularda yer alan bilgiler, belirli durumlarda internet üzerinden kamuya açık bilgilerle karşılaştırılabilir.
Açıklama:
Yapay zeka sistemlerinin gelecekte kamu kurumlarına başvuruların işlenmesinde destek olabilmesi için, öncelikle bu sistemlerin geliştirilmesi ve eğitilmesi gerekmektedir. Bu nedenle taslak yasa, yapay zekanın eğitimi için başvuru sahiplerinin kişisel verilerinin de kullanılabileceğini öngörmektedir.
Örneğin, yapay zeka, oturma izni, vize veya koruma statüsü için hangi şartların geçerli olduğunu öğrenmelidir. Ayrıca, hangi belgelerin gerekli olduğunu ve verilen bilgiler veya sunulan belgelerin çelişkili veya olağandışı olup olmadığını tespit edebilmelidir.
Yeni yasanın bir başka maddesi, halihazırda sonuçlandırılmış olan sığınma, vize ve oturma izni işlemlerini ilgilendiriyor. Bu işlemler, yapay zeka yardımıyla değerlendirilecek. Böylelikle yapay zeka, benzer işlemlerin gelecekte nasıl daha hızlı ve tutarlı bir şekilde yürütülebileceğini belirleyecek.
Bir başvuru sahibinin verdiği bilgilerle ilgili makul şüpheler varsa, idari makamlar bundan böyle bu bilgileri internette kamuya açık bilgilerle karşılaştırabilecek. Bu durum, örneğin başvuru sahibinin menşei, uyruğuveya sunulan belgelerle ilgili şüphelerin olması halinde söz konusu olabilir.
Ancak bu durumda yetkililer, yalnızca herkesin internette görebileceği bilgileri kullanabilirler. Bunlara örneğin, serbestçe erişilebilen web siteleri, kamuya açık kayıtlar veya sosyal ağlarda herkesin görebileceği paylaşımlar dahildir.
Bir başka önemli nokta da şudur: Yapay zeka, başvuru sahibinin kamuya açık bilgilerine ancak verilen bilgilerle ilgili haklı şüpheler olması durumunda erişebilir. Haklı bir neden olmadan, yetkili makam internetten kamuya açık verilere erişemez.
Hangi kişisel veriler kullanılabilir?
Yetkili makamların, sığınma, vize veya ikamet işlemlerinden elde ettikleri kişisel verileri kullanabilmeleri gerekmektedir. Bunlar arasında başvuru formundaki bilgiler, sunulan belgeler ve bugüne kadarki ikamet durumuna ilişkin bilgiler yer almaktadır.
İşlenebilecek veriler arasında isim, doğum tarihi, vatandaşlık, menşe ülke, medeni durum ile eğitim ve istihdam bilgileri yer almaktadır. Ayrıca, bir işveren veya eğitim kurumu hakkındaki bilgiler de işlenebilir.
Başvuru hakkındaki karar yine bir insan tarafından verilir
Federal Hükümet’in açıklamasına göre, Yapay Zeka sadece idari makamlar için bir yardımcı araç olarak kullanılacaktır. Başvuruların hukuki incelemesi ve nihai karar verme yetkisi , yine ilgili idari makamın çalışanlarına aittir.
Tasarı ayrıca başvuru sahiplerinin korunmasına ilişkin kurallar da içermektedir. Yetkili makamlar, yapay zekanın kimseyi kökeni, dini, cinsiyeti veya diğer kişisel özellikleri nedeniyle ayrımcılığa maruz bırakmamasını sağlamalıdır.
Şimdi ne olacak?
Önemli: Yasa henüz yürürlüğe girmemiştir. Dün alınan kararla yasama süreci daha yeni başlamıştır.
Bundan sonra tasarı, Federal Meclis ve Federal Konsey ’e iletilecek. Tasarı, bu organlarda muhtemelen 2026 sonbaharında görüşülecek. Yeni düzenlemeler, ancak Federal Meclis ve Federal Konsey yasayı kabul ettikten sonra yürürlüğe girebilecek.
Bu nedenle, vize, sığınma veya oturma izni başvurusu yapmak isteyenler için şimdilik herhangi bir değişiklik olmayacaktır. Yasa yürürlüğe girerse, yetkililer gelecekte yapay zeka sistemlerinin geliştirilmesi ve eğitilmesi amacıyla kişisel verileri kullanabilir. Ayrıca, yapay zeka, yetkililere sığınma, vize ve oturma izni işlemlerinin yürütülmesinde destek olabilir.
Ancak, bir başvuru hakkındaki nihai kararı vermeye yetkili makamın görevlisi olmaya devam etmelidir.
