Ukrayna’ya sağlanan korumanın süresi Mart 2028’e kadar uzatıldı
Avrupa Birliği Konseyi, Ukrayna’dan kaçan kişilere sağlanan geçici koruma süresini bir yıl daha uzattı. (AB) 2026/1912 sayılı Uygulama Kararı, 4 Ağustos 2026 tarihinde Avrupa Birliği Resmi Gazetesi’nde yayımlandı ve bir gün sonra yürürlüğe girdi. Böylelikle geçici koruma, en az 4 Mart 2028 tarihine kadar geçerli olacak.
Almanya’da, Ukrayna’dan gelen mülteciler bu temele dayanarak AufenthG’nin 24. maddesi uyarınca ikamet izni almaktadır. Bu ikamet belgesi, geleneksel bir sığınma başvurusu yapmadan ikamet izni alınmasına ve işgücü piyasasına, sağlık sistemine ve belirli sosyal yardımlara erişime imkân sağlamaktadır.
Önemli: Askerlik yükümlüleri için yeni şartlar hemen yürürlüğe girmiştir!
5 Ağustos 2026 tarihinden itibaren geçerli olan önemli bir değişiklik bulunmaktadır. Bu değişiklik, Ukrayna’da askerlik yükümlülüğüne tabi olan kişileri ilgilendirmektedir. Bu kişiler artık geçici koruma hakkına otomatik olarak sahip değildir. Bunun yerine, gelecekte ancak askeri yükümlülüklerini yerine getirdiklerini veya bu yükümlülüklerden muaf tutulduklarını kanıtlayabilirlerse AB koruması alabileceklerdir.
Bu yeni kural, özellikle 23 ile 60 yaşları arasındaki askerlik yaşında olan Ukraynalı erkekleri ilgilendiriyor. Dolayısıyla, onlar için şu andan itibaren şunlar geçerlidir:
- AB’de ilk kez geçici koruma başvurusunda bulunmak isteyenler, Ukrayna’da askeri yükümlülüklerini yerine getirdiklerini veya bu yükümlülüklerden muaf olduklarını kanıtlamak zorundadır.
- Bu şartı yerine getirmeyenler, bu AB kararına göre geçici koruma hakkından yararlanamazlar.
- Ancak bu, AB’de hiçbir şekilde koruma alamayacakları anlamına gelmez. Bunun yerine, uluslararası koruma talebinde – yani sığınma başvurusunda – bulunabilirler.
- En önemli fark şudur: Bir sığınma başvurusu, otomatik olarak koruma statüsüne yol açmaz. Sığınma sürecinde, mülteci koruması, ikincil koruma veya gerekirse başka bir koruma için gerekli şartların sağlanıp sağlanmadığı her bir vaka için ayrı ayrı incelenir.
Askerlik yükümlülüğü bulunan bir kişinin Ukrayna’dan yasal olarak ayrıldığını kanıtlamak için, pasaportta Ukrayna sınır yetkilileri tarafından basılan çıkış damgası veya askerlik yükümlülüğünden muafiyet ya da bu yükümlülüğün yerine getirildiğine dair resmi bir belge kullanılabilir. AB Kararı’nda , Ukrayna’nın Reserv+ uygulaması üzerinden alınan elektronik bir belge de açıkça belirtilmiştir .
Buna karşın, halihazırda bir AB üye ülkesinde geçici koruma statüsüne sahip olan Ukraynalı mülteciler için bu kararla ilgili herhangi bir değişiklik söz konusu değildir. Yeni kural, yalnızca askeri yükümlülükleri bulunan ve 5 Ağustos 2026 tarihinden itibaren AB’ye giriş yaparak geçici koruma başvurusunda bulunmak isteyen kişiler için geçerlidir.
Sonuç: Hangi kural ne zaman geçerli olacak?
Ukrayna’dan gelen mülteciler için bu bağlamda özellikle iki tarih önemlidir. 5 Ağustos 2026 tarihinden itibaren Ukrayna’da askerlik yükümlülüğüne ilişkin yeni şartlar yürürlüğe girmiştir. Bu durumdan etkilenen ve ilk kez geçici koruma almak isteyen kişiler, askerlik yükümlülüklerini yerine getirdiklerini veya muafiyetleri olduğunu kanıtlamak zorundadır. Bunu kanıtlayamazlarsa, geçici koruma hakkından yararlanamazlar. Etkilenen kişiler bundan sonra sığınma başvurusunda bulunmak zorundadır.
5 Mart 2027 tarihinden itibaren geçici korumanın asıl uzatılması yürürlüğe girecektir. Koruma statüsü, en az 4 Mart 2028 tarihine kadar devam edecektir.
